De Sociale Agenda van Nij Begun: investeren in mensen en kansen voor kinderen
Nij Begun is het kabinetsprogramma voor Groningen en Noord-Drenthe dat zich richt op het herstellen en compenseren van de gevolgen van de aardgaswinning. De parlementaire enquête maakte duidelijk dat herstel niet alleen over stenen gaat, maar vooral over mensen. Volgens Henk Nijboer, kwartiermaker van de Sociale Agenda van Nij Begun, ligt er een morele plicht om inwoners perspectief te bieden aan de inwoners van Groningen en Noord-Drenthe.
Vier thema’s, gedragen door inwoners
De Sociale Agenda richt zich op vier samenhangende thema’s: armoede en participatie, leefbaarheid, kansen voor kinderen en gezondheid. In januari werd de agenda gepresenteerd met zestien concrete maatregelen. Henk: “Deze zijn gebaseerd op drie fundamenten die rechtstreeks voortkomen uit meer dan 500 gesprekken met inwoners: het versterken van gemeenschapszin en trots, er eerder bij zijn – met name voor jongeren – en het structureel aanpakken van fundamentele problemen.”
Van plannen naar uitvoering
De Sociale Agenda is inmiddels volop in uitvoering. Een deel van de maatregelen is gestart, andere bevinden zich in de voorbereidingsfase. Een voorbeeld van een nieuw initiatief dat gestart is, is Route Rubicon, een mbo-opleiding voor jongeren die langere tijd niet naar school gingen. Het laat zien hoe de agenda in de praktijk bijdraagt aan perspectief en ontwikkeling.
Kansen voor kinderen: armoede doorbreken met vertrouwen en maatwerk
Een belangrijk onderdeel van de Sociale Agenda is het programma Kansen voor kinderen. De ambitie is helder: minder gezinnen in armoede en meer kinderen met een kansrijke toekomst. In Groningen en Noord-Drenthe is de problematiek hardnekkig en wordt armoede vaak van generatie op generatie doorgegeven.
Binnen het programma krijgen gezinnen intensieve begeleiding van een ervaringsdeskundige buddy. Deze staat naast het gezin, bouwt vertrouwen op en helpt om stap voor stap grip te krijgen op de situatie. Wanneer reguliere voorzieningen niet toereikend zijn, wordt gewerkt volgens de Doorbraakmethode®. Samen zoeken betrokken partijen naar duurzame oplossingen op maat, die gezinnen daadwerkelijk verder helpen.
Henk: “De kracht van dit programma is de inzet van ervaringsdeskundigen. Zij staan naast gezinnen, niet boven hen. Dat maakt echt verschil. Mensen voelen zich gezien en begrepen, en dat is de basis van verandering.”
Luisteren, leren en samenwerken
De kracht van zowel de Sociale Agenda als Kansen voor Kinderen zit in het luisteren naar inwoners. Niet vooraf bepalen wat nodig is, maar aansluiten bij wat mensen zelf aangeven. Henk: “We zijn niet begonnen met beleid schrijven, maar met luisteren naar wat mensen zelf belangrijk vinden. Daaruit kwam heel duidelijk naar voren: geef ons vertrouwen, ga niet voor ons bepalen wat goed is.” Dit sluit precies aan bij de benadering van Kansen voor kinderen. Dichtbij mensen, in hun eigen leefwereld.
Deze benadering vormt ook de kern van de manier waarop CMO STAMM samen met partners bijdraagt aan maatschappelijke opgaven in de regio. Samen met vele andere organisaties in de regio bouwt CMO STAMM als partner mee aan het innovatieve armoedeprogramma Kansen voor kinderen. Door kennis te verbinden, praktijkervaringen te delen en te werken aan structurele oplossingen draagt CMO STAMM bij aan het versterken van gezinnen, kinderen en gemeenschappen.
Een lange adem voor blijvende verandering
Nij Begun kiest bewust voor een lange termijn: dertig jaar investeren in mensen en leefbaarheid. “Dat is bewust zo gekozen,” zegt Henk. “Je hebt een generatie nodig om echte verandering te bereiken.”
In de eerste jaren ligt de focus niet alleen op meetbare cijfers, maar ook op zichtbare beweging: meer ontmoetingen, meer uren bewegen op school, meer dorpshuizen. Die eerste successen zijn op zichzelf al waardevol. Zoals Henk Nijboer het verwoordt: “We kunnen Nij Begun zien als een marathon, geen sprint. Echte verandering vraagt tijd. Als over vijftien jaar de kwaliteit van leven merkbaar is verbeterd, dan is de Sociale Agenda geslaagd.”